Voel je je eenzaam? Je bent niet alleen.

Zelfs voordat de pandemie mensen in isolatie dwong, hen scheidde van vrienden, collega’s en geliefden en zelfs van voorbijgangers op openbare plaatsen, was eenzaamheid al een wereldwijde epidemie. Een epidemie omdat eenzaamheid een grootschalig probleem is, dat door zoveel mensen wordt ervaren, ongeacht waar ze wonen of met wie ze leven. 

Iedereen voelt zich wel eens eenzaam, maar als eenzaamheid een lange tijd aanhoudt of als zeer intens ervaren wordt, ontstaat er een stressreactie in het lichaam. Dit is omdat mensen geprogrammeerd zijn om sociale verbinding aan te gaan met elkaar. Eenzaamheid is ook gerelateerd aan hogere niveaus van angst, depressie, zelfmoord, een slechte cardiovasculaire gezondheid en cognitieve functie. Naar schatting verkort het leven van een persoon met 15 jaar onder invloed van hevige eenzaamheid.

Eenzaamheid kan dus nadelige gevolgen hebben op de lichamelijke en geestelijke gezondheid. Je sociaal verbonden voelen is cruciaal voor ons fysieke en mentale welzijn. Toch komt eenzaamheid veel voor. Als je worstelt met eenzaamheid, of als je iemand kent die dat is, ben je niet de enige. Lees verder om meer te weten te komen over hoe je dit gevoel kan verminderen en verbinding kan herstellen.  

Wat is eenzaamheid?

Eenzaamheid kan worden gezien als het onrustige gevoel dat ontstaat wanneer er een discrepantie is tussen de sociale connecties die je zou willen hebben en die je voelt dat je hebt. Eenzaamheid is een emotie die kan worden gezien als een manier om ons te laten zien dat er iets niet goed zit of ontbreekt in termen van gezelschap, verbinding of verbondenheid. Het kan ons ertoe aanzetten om actie te ondernemen om die kloof te verkleinen en terug aan onze sociale en emotionele behoeften te voldoen.

De omstandigheden die tot eenzaamheid kunnen leiden, kunnen voor iedereen heel verschillend zijn. Iemand kan bijvoorbeeld vaak alleen zijn, zich daar tevreden mee voelen en niet eenzaam zijn, terwijl anderen een actief sociaal leven kunnen hebben maar toch gevoelens van isolatie ervaren.

Het verschil tussen eenzaamheid en alleen zijn

Alleen zijn is de fysieke toestand van niet bij een ander te zijn, terwijl eenzaamheid de mentale toestand is. Van tijd tot tijd alleen zijn kan voor heel wat mensen ontspannend zijn. Langdurig sociaal isolement verwijst echter naar het ervaren van een eenzaamheid die ongewenst én ongezond is.

Het verschil tussen de twee begrijpen, kan je helpen om beter met je eigen situatie om te gaan. Door te onderzoeken wat voor jou gevoelens van eenzaamheid veroorzaakt, kan je verschillende manieren bedenken om dit probleem te benaderen en opnieuw verbinding met anderen op te bouwen.

Signalen dat eenzaamheid jou parten speelt

Vergeet niet dat we ons allemaal van tijd tot tijd eens eenzaam voelen, en dat dit normaal is. Wanneer deze gevoelens echter langdurig of intens aanwezig zijn, kunnen ze je welzijn negatief beïnvloeden. Wat kunnen signalen zijn dat je worstelt met eenzaamheid?

  1. Gevoelens van ontkoppeling van anderen
  2. Je alleen voelen, zelfs in de aanwezigheid van anderen
  3. Gebrek aan energie en/of motivatie
  4. Slecht humeur – je verdrietig, waardeloos, hopeloos of hulpeloos voelen
  5. Lichamelijke reacties zoals hoofdpijn, spierspanning, maagklachten, …
  6. Slaapproblemen – moeite met in slaap vallen of in slaap blijven, of in slaap vallen
  7. Veranderingen in eetlust, gewichtsverlies of gewichtstoename
  8. Verhoogd alcoholgebruik, roken of gebruik van medicijnen/drugs
  9. Negatieve gedachten over jezelf of andere mensen
  10. Gedachten aan zelfmoord.

Wat kan je doen tegen eenzaamheid

Er is geen one-size fits all oplossing voor eenzaamheid, maar hier zijn enkele strategieën die je kunnen helpen:

  1. Erken wat je voelt – het kan helpen om tegen jezelf te praten zoals je tegen een vriend zou doen. Wees vriendelijk en mild voor jezelf. Probeer je gevoelens te beheersen. Bijvoorbeeld: “Ik voel me eenzaam vandaag, wat heel moeilijk is. Wat zou ik nu kunnen doen waar ik van geniet?”
  2. Overweeg om je aan te sluiten bij een vereniging, (hobby)club, organisatie, vrijwilligersgroep, of online community. Dit zal je helpen om nieuwe vriendschappen te creëren of zinvolle contacten te onderhouden.
  3. Herinner jezelf eraan dat het oké is om alleen te zijn – probeer het te waarderen om tijd alleen door te brengen. Misschien geniet je meer van je eigen gezelschap dan je denkt.
  4. Blijf actief – lichaamsbeweging geeft ‘gelukkige’ hormonen vrij die het gevoel van welzijn verhogen. Het is ook een geweldige manier om mensen te ontmoeten
  5. Breng tijd buiten door – tijd doorbrengen in de natuur kan je humeur verbeteren en mogelijkheden bieden om anderen te ontmoeten, bijvoorbeeld in een park of in de buurt wandelen. Over het algemeen verhoogt meer tijd buitenshuis doorbrengen de sociale kansen.
  6. Denk aan georganiseerde evenementen: het kan vaak moeilijk zijn om nieuwe mensen organisch te ontmoeten. Zoek bij jou in de buurt naar evenementen die zich richten op sociale contacten zoals vb via apps. Deze sociale evenementen zijn ontworpen om volwassenen te helpen nieuwe vrienden te maken.
  7. Neem initiatief om te glimlachen en oogcontact te maken. Hoewel dit evident lijkt, is uitnodigende en vriendelijke non-verbale communicatie een goede eerste stap.
  8. Maak opnieuw contact met mensen met wie je het contact bent kwijtgeraakt, zelfs als het lang geleden is.
  9. Als je wordt uitgenodigd, zeg dan “ja”.  Je weet niet waar dit toe kan leiden en je zou jezelf kunnen verrassen
  10. Verbinding heeft tijd nodig. Wees bereid om dingen over jezelf te delen, investeer om anderen te leren kennen en vriendschap te laten groeien.  

Hoe kan ik iemand anders helpen die zich eenzaam voelt?

Zelfs als je zelf niet eenzaam bent, is de kans toch groot dat je iemand kent die dat wél is. Wat kan je doen voor anderen die met eenzaamheid worstelen?

  1. Ga in gesprek met je buren, medestudenten, collega’s, of anderen die je regelmatig ziet
  2. Wees inclusief in het denken aan en uitnodigen van anderen voor sociale bijeenkomsten
  3. Als het moeilijk is om elkaar persoonlijk te ontmoeten, ga dan op zoek naar andere manieren om verbinding te maken
  4. Moedig ze aan om uit hun comfortzone te stappen en nieuwe dingen te proberen
  5. Wees aandachtig voor zij die alleen wonen, gemigreerd zijn, gescheiden leven of wiens levensomstandigheden het moeilijker maken om verbinding te maken
  6. Wees geduldig met mensen die verlegen, angstig of teruggetrokken zijn. Ze hebben misschien gewoon wat meer tijd nodig om zich op hun gemak te voelen

Onthoud: je bent niet alleen

De oplossingen in een epidemie liggen nooit bij één persoon. Ieder van ons kan iets doen om eenzaamheid te verlichten.  Of je nu zelf eenzaamheid ervaart of iemand kent die dat is, er zijn dingen die je kan ondernemen om jezelf of anderen te helpen om betere sociale contacten te hebben.

Related Articles

Responses

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *